Örnek Hesaplamalar
Geçmiş yıllardaki maaş, ev fiyatı, araç, birikim ve günlük harcamaların bugünkü değerlerini merak edenler için gerçek hayata yakın örnekler. Tüm hesaplamalar TÜİK, TCMB ve resmi veri kaynaklarına dayanan Bugünkü Parayla aracı kullanılarak tarayıcınızda otomatik hesaplanır.
Aşağıdaki örnekler, “Geçmişte şu kadar maaş alıyordum, bugün ne eder?”, “2014’te aldığım ev/araba bugün kaça denk gelir?”, “O zamanki birikimimi dolara, altına ya da BIST 100’e yatırsaydım bugün ne olurdu?” gibi sorulara tek bakışta fikir veren hazır senaryolardır. Her karttaki tarihi ve tutarı, ana sayfadaki hesaplama aracına girerek kendi durumunuza uyarlayabilirsiniz.
Bugünkü Parayla örnek hesaplamalar nasıl okunmalı?
Her örnek kartta; başlangıç tarihi, başlangıç tutarı ve kullanılan göstergeler (TÜFE, döviz, altın, BIST 100, konut fiyat endeksi, mevduat faizi) bir arada gösterilir. Böylece “aynı para, farklı araçlarda” zaman içinde nasıl değer değiştiriyor, yan yana görebilirsiniz.
Hesaplama mantığı kısaca şöyledir:
- Enflasyon (TÜFE) bazlı hesaplama: TÜİK’in yayınladığı TÜFE endeksi kullanılarak, geçmiş bir tutarın alım gücü bugüne taşınır.
- Döviz ve altın bazlı hesaplama: Başlangıç tarihindeki TL tutarın o gün kaç USD/gram altın ettiği bulunur, sonra bu miktar bugünkü kur/fiyatla tekrar TL’ye çevrilir.
- BIST 100 bazlı hesaplama: Aynı tarihte BIST 100 endeksine yatırım yapılmış olsaydı, endeksin bugünkü seviyesine göre yaklaşık değer hesaplanır.
- Konut Fiyat Endeksi bazlı hesaplama: Konut Fiyat Endeksi kullanılarak, eski bir konut fiyatının bugün piyasadaki muhtemel karşılığı görülür.
- Mevduat faizi bazlı hesaplama: İlgili dönemde TL mevduata uygulanan faiz oranları üzerinden bileşik getiri varsayımıyla bugünkü değer tahmin edilir.
Buradaki senaryolar örnek niteliğindedir. Kendi maaşınızı, birikiminizi veya ev/araç fiyatınızı hesaplamak için ana sayfadaki formu kullanabilir; hesaplama sonucunun altındaki “Hesaplamada kullanılan verileri gör” bölümünden detaylı tabloya ulaşabilirsiniz.
Maaş ve Gelir Örnekleri
Geçmiş dönemde aldığınız maaşın veya yaptığınız bir işten kazandığınız ücretin, enflasyon ve diğer göstergelerle bugünkü karşılığını görmek için birkaç tipik senaryo:
Ev Fiyatı ve Kira Örnekleri
Konut Fiyat Endeksi kullanılarak, geçmişteki kira ve konut fiyatlarının bugünkü piyasadaki yaklaşık karşılıklarını görebilirsiniz.
Araç ve Birikim Örnekleri
Geçmişte aldığınız bir araç veya kenara koyduğunuz birikimin, bugün döviz, altın, BIST 100 ya da mevduat faiziyle değerlendirildiğinde nasıl görüneceğine dair örnek hesaplamalar:
Günlük Harcama ve Gıda Örnekleri
Alışveriş fişlerinde yer alan küçük tutarlar bile zaman içinde ciddi şekilde değer kaybedebiliyor. Aşağıdaki örnekler, günlük hayatın içinden senaryolar sunar.
Örnek hesaplamalarla ilgili sık sorulan sorular
Bu sayfadaki rakamların nasıl ortaya çıktığını ve ne amaçla kullanılabileceğini merak ediyorsanız, aşağıdaki kısa soru–cevaplar özet bir rehber sunar.
Bu sayfadaki örnekler gerçek mi, yoksa tamamen hayali mi?
Örnekler gerçek hayata yakın senaryolar olacak şekilde kurgulanmıştır; ancak belirli bir kişinin maaşı, evi veya arabası birebir kullanılmamaktadır. Amaç, “bugünkü parayla ne ederdi?” sorusuna yöntemsel olarak nasıl yaklaşılabileceğini göstermektir.
Hesaplamalar her zaman bugüne göre mi yapılıyor?
Evet. Örnek kartlarda, başlangıç tarihindeki tutar bugünkü tarihe getirilir. Ana sayfada ise isterseniz geçmişten geçmişe ya da geçmişten ileri bir tarihe de hesaplama yapabilirsiniz.
Neden enflasyon, dolar, altın ve BIST 100 sonuçları birbirinden bu kadar farklı?
Çünkü her gösterge farklı bir şeyi ölçer: TÜFE genel fiyat düzeyini; döviz kuru TL'nin dış değerini; gram altın ve BIST 100 ise yatırım aracının kendi performansını yansıtır. Bu sayfadaki yan yana karşılaştırmalar, aynı paranın farklı araçlarda ne kadar farklı sonuçlar doğurabildiğini görmenizi sağlar.
Bu rakamları maaş pazarlığında veya kira belirlerken birebir kullanmalı mıyım?
Hayır. Hesaplamalar tahmini ve genel endekslere dayalıdır. Bölgesel fiyat farkları, iş piyasası koşulları, kişisel sözleşme şartları gibi pek çok etken sonuçları değiştirebilir. Bu sayfayı, sadece “büyük resmi görmek” ve geçmişle bugünü kıyaslamak için referans olarak düşünmelisiniz.
Veriler ne kadar güncel ve hangi kaynaklardan geliyor?
TÜFE, konut fiyat endeksi ve mevduat faiz oranları için TÜİK ve TCMB EVDS verileri; döviz ve altın için TCMB ve MetalpriceAPI verileri kullanılır. Verilerin güncellenme sıklığı ve teknik detaylar için Metodoloji sayfasına göz atabilirsiniz.